Oproep editie 2012

Een nieuwe editie van de Prijs Belgische Ontwikkelingssamenwerking is gelanceerd. Deze oproep is open tot 31 maart 2011. U kan in het reglement lezen of u in aanmerking komt voor deelname.

Ik wil me kandidaat stellen

De CFA in de wereld van de euro : keuze van een wisselkoersregime voor de Afrikaanse landen in de franc-zone

Senakpon Fidèle Ange DEDEHOUANOU student laureaat
dfidel@nomade.fr

°1976 Bénin
Licentie in economische wetenschappen, Université Nationale de Bénin, Cotonou, Bénin, 2000

Le franc CFA à l'heure de l'Euro: Choix d'un régime de change pour les pays africains de la zone franc

De optimale keuze van een wisselkoersregime is een belangrijk element van economische politiek. Een veertiental Afrikaanse landen hebben hierbij gekozen voor het vormen van een monetaire unie, de zogenaamde CFA-zone, en koppelen hun munt via een vaste verhouding, vroeger aan de Franse franc, en nu aan de euro. Technisch bestaat deze zone uit twee monetaire unies, met name de West-Afrikaanse Monetaire Unie (WAMU), met acht leden (Benin, Burkina Faso, Guinea-Bissau, Ivoorkust, Mali, Niger, Senegal en Togo) en de Centraal-Afrikaanse Monetaire Unie (CAMU), met zes leden (de Centraal-Afrikaanse Republiek, Republiek Congo, Equatoriaal Guinea, Gabon, Kameroen en Tsjaad).
De keuze voor zulk een vast wisselkoerssysteem heeft een aantal voordelen, met name vooral de stabiliteit, die het internationaal handelsverkeer van de lidstaten bevordert, maar heeft ook een aantal mogelijke nadelen. Zo geeft een lidstaat de mogelijkheid op om een autonoom monetair beleid te voeren, teneinde bijvoorbeeld de impact op het land van externe economische schokken te verzachten, en wordt de monetaire politiek gevoerd op het niveau van de unie zelf. Dit nadeel is enkel belangrijk in de mate dat lidstaten onderling verschillende types van externe schokken te verwerken krijgen en/of dat de impact ervan sterk verschilt tussen de lidstaten. In de literatuur wordt dit fenomeen aangeduid als de asymmetrie van schokken. Als dusdanig maakt het voorkomen van asymmetrie voor lidstaten de kost van deelname aan een zone mogelijkerwijze groter dan de voordelen ervan, en zijn bestaande zones met deze kenmerken wellicht niet optimaal.
Deze verhandeling bestudeert de optimaliteit van de huidige CFA-zone en concentreert zich voornamelijk op een gedetailleerde analyse van de mate van asymmetrie van schokken voor de huidige lidstaten van de CFA -zone. Concreet voert deze verhandeling deze analyse door voor drie soorten schokken, met name aanbodschokken, reële vraagschokken en monetaire schokken, voor acht landen van de CFA zone (Burkina Faso, Ivoorkust, Niger, Senegal, Togo, de Centraal-Afrikaanse Republiek, Gabon en Tsjaad) en vier Europese landen (Duitsland, Frankrijk, Italië en Noorwegen). Dit gebeurt met behulp van geavanceerde kwantitatieve technieken, meer bepaald via structurele Vector AutoRegressieve (VAR) modellen.
Deze analyse wordt rigoureus doorgevoerd en leidt tot een aantal interessante vaststellingen. Vraagschokken, alhoewel zwak van aard, vertonen een grote mate van asymmetrie. Aanbodschokken hebben grotere en meer permanente effecten, en vanuit de analyse blijkt dat Ivoorkust, Senegal, Togo, de Centraal-Afrikaanse Republiek en Tsjaad de kern van een (meer) optimale zone zouden kunnen vormen. De impact van monetaire schokken blijkt niet significant. Deze analyse brengt dan ook elementen aan die de vaststelling bevestigen dat, louter gezien vanuit de optiek van het asymmetrisch schok-argument, de huidige CFA-zone geen optimale muntzone is. Verdere analyse, met inbegrip van meer landen en meer munten, moet daarover verder uitsluitsel geven.
 

verslag door Prof. Dr. D. Cassimon, Instituut voor Ontwikkelingsbeleid en -Beheer, Universiteit Antwerpen