Oproep editie 2012

Een nieuwe editie van de Prijs Belgische Ontwikkelingssamenwerking is gelanceerd. Deze oproep is open tot 31 maart 2011. U kan in het reglement lezen of u in aanmerking komt voor deelname.

Ik wil me kandidaat stellen

Studie van de plant-water relaties bij droogte-gevoelige en droogte-resistente theeklonen in Zuid-Afrika

Jenike VANDENBERGHE student laureaat


°1974 België
Bio-ingenieur in het land- en bosbeheer, optie: bodem- en waterbeheer, Universiteit Gent, 2000

Studie van de plant-water relaties bij droogte-gevoelige en droogte-resistente theeklonen in Zuid-Afrika

Jenike Vandenberghe verwerft in haar scriptie nieuwe inzichten omtrent plant-water relaties bij theeklonen. Deze scriptie maakt deel uit van een project m.b.t. de verbetering van de selectie van theeklonen en irrigatiestrategieën voor theeplantages in the Northern Province van Zuid-Afrika, door middel van eco-fysiologische studies. De inzichten die in deze scriptie verworven worden, zijn niet alleen van belang op wetenschappelijk gebied, maar hebben ook een sterke sociale impact. De meeste theeplantages in Zuid-Afrika zijn immers terug te vinden in de Northern Province, tevens de armste provincie. De teelt van thee vereist een aantal arbeidsintensieve activiteiten, wat veel werkgelegenheid creëert in deze arme landelijke gebieden.
Nochtans zijn de klimaatsomstandigheden in de Northern Province weinig geschikt voor intensieve theeproductie. Cultuurvariëteiten van thee, die niet aangepast zijn aan deze omstandigheden, zoals het grootste gedeelte van de totnogtoe gebruikte cultuur-variëteiten, leveren dan ook minderwaardige oogstresultaten. De huidige remedie bestaat uit een inefficiënte irrigatie, waarbij enorme hoeveelheden water verspild worden. Dit heeft als gevolg dat veel landelijke gemeenschappen verstoken blijven van de voor hen meest essentiële natuurlijke hulpbron: water.
Een beter remedie zou zijn om aangepaste theecultuurvariëteiten te gebruiken, met goede water-gebruiks-efficiëntie. Hiertoe dient kennis verworven te worden over de klonaal gebonden plantstrategieën die leiden tot een hoge water-gebruiksefficiëntie. De doelstelling van het onderzoek dat Jenike Vandenberghe verrichtte, was het vinden van een screeningsparameter om nieuwe theeklonen in een vroeg stadium te kunnen aanduiden als droogte-resistent of droogte-gevoelig. Om deze doelstelling te bereiken, werden op verschillende klonen, met gekende droogte-resistentie, ecofysiologische metingen uitgevoerd. Deze metingen vonden enerzijds plaats onder gecontroleerde omstandigheden (in een groeikamer) en anderzijds in situ op de theeplantages. Uit het onderzoek blijkt dat bladtemperatuur en sapstroom voor alle onderzochte droogte-gevoelige en droogte-resistente klonen beduidend verschillend zijn. Sapstroom blijkt de beste ecofysiologische parameter te zijn om te screenen naar droogte-resistentie.

verslag door Drs Valérie Trouet, Laboratorium voor bos, natuur en landschap, Katholieke Universiteit Leuven & Laboratorium voor Houtbiologie, Africa Museum, Tervuren